Trẻ ho lâu ngày: Khi nào cần đưa đến bác sĩ?

Tiếng ho của trẻ có thể khiến cha mẹ lo lắng, đặc biệt khi trẻ ho lâu ngày không dứt, ho nhiều về đêm, ho làm bé nôn trớ hoặc ảnh hưởng ăn ngủ. Mặc dù ho là một phản xạ bảo vệ tự nhiên của cơ thể nhằm tống dị vật – virus – đờm ra khỏi đường thở, nhưng không phải lúc nào ho cũng lành tính. Nhận biết đúng thời điểm cần đưa trẻ đi khám sẽ giúp phòng biến chứng hô hấp và xử lý bệnh kịp thời.

Vì sao trẻ bị ho? 

Ho là phản xạ bảo vệ giúp làm sạch đường thở. Khi nhiễm virus cảm lạnh, trẻ ho để tống chất nhầy và vi sinh vật ra ngoài,  đây là quá trình bình thường.

Tuy nhiên, ho cũng có thể xuất hiện khi trẻ tiếp xúc với các chất gây kích ứng như khói bụi, phấn hoa, lông vật nuôi hoặc khi trẻ vô tình hít phải dị vật.

Điều quan trọng là cha mẹ cần phân biệt đâu là cơn ho sinh lý, và đâu là tình trạng trẻ ho lâu ngày có thể liên quan đến bệnh lý hô hấp cần được bác sĩ đánh giá.

Các nguyên nhân phổ biến khiến trẻ ho lâu ngày

Một cơn ho kéo dài hơn 4 tuần được gọi là ho mạn tính. Ở trẻ em, tồn tại nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng này:

Ho có đờm 

Trẻ ho nhiều đờm có thể do:

• Nhiễm trùng phổi tái diễn.
• Viêm phế quản do vi khuẩn kéo dài (PBB).
• Rối loạn miễn dịch hoặc bệnh lý phổi tiềm ẩn.

PBB là nguyên nhân rất thường gặp ở trẻ nhỏ, cần điều trị bằng kháng sinh theo chỉ định bác sĩ trong 2–4 tuần.

Ho khan kéo dài

Thường xảy ra khi trẻ hít phải dị vật. Bác sĩ sẽ cần hỏi kỹ về thời điểm ho bắt đầu, trẻ có đang ăn – cười – chạy lúc đó hay không.

Nếu nghi ngờ có dị vật mắc trong đường thở, trẻ cần được nội soi phế quản để lấy ra.

Ho theo thói quen hoặc ho do bệnh tic

Cơn ho thường có các dấu hiệu như:

• Lớn tiếng như tiếng sủa.
• Không xuất hiện khi ngủ.
• Thường xuất hiện trong hoạt động hằng ngày.

Ho kiểu này không phải do bệnh lý phổi. Điều trị chủ yếu bằng luyện thở và trị liệu hành vi.

Ho gà

Là bệnh do vi khuẩn Bordetella pertussis gây ra với các dấu hiệu điển hình như:

• Ho từng cơn.
• Sau đó trẻ hít vào tạo tiếng “rít”.
• Có thể kéo dài đến 100 ngày.

Bệnh nguy hiểm ở trẻ nhỏ, vì vậy cần tiêm chủng đầy đủ.

Ho do lao

Lao là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn Mycobacterium tuberculosis gây ra, bệnh này hiếm gặp ở trẻ nhưng vẫn có thể xảy ra. Trẻ có thể có các dấu hiệu như:

• Ho dai dẳng.
• Ho ra máu.
• Sụt cân, mệt mỏi.

Dấu hiệu trẻ ho lâu ngày cần đưa đến bác sĩ ngay

Nếu trẻ ho dai dẳng kèm theo các dấu hiệu sau, cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt:

• Ho kéo dài hơn 4 tuần.
• Ho kèm sốt cao kéo dài.
• Ho có đờm xanh, vàng, mùi hôi.
• Khò khè, thở nhanh, thở rút lõm ngực.
• Ho làm trẻ nôn nhiều, bỏ ăn, sụt cân.
• Ho ngay sau khi nghẹn thức ăn (nghi ngờ dị vật).
• Trẻ mệt mỏi, đau ngực, khó thở.
• Trẻ dưới 3 tháng tuổi bị ho (dù nhẹ).

Khi đi khám, bác sĩ có thể chỉ định:

• Chụp X-quang phổi.
• Xét nghiệm máu.
• Test vi khuẩn – virus.
• Nội soi phế quản (nếu nghi dị vật).

Trẻ ho lâu ngày: Điều trị như thế nào?

Điều trị ho phụ thuộc vào nguyên nhân. Một số hướng xử lý cha mẹ cần lưu ý:

Dùng mật ong cho trẻ trên 1 tuổi

Một lượng nhỏ mật ong trước khi ngủ giúp giảm ho, nhưng tuyệt đối không dùng cho trẻ dưới 1 tuổi.

Làm sạch mũi – giữ ẩm đường thở

• Rửa mũi bằng nước muối sinh lý.
• Cho trẻ uống đủ nước.
• Giữ phòng thoáng mát, tránh khói bụi.

Khi trẻ ho lâu ngày cần điều trị đặc hiệu

• Ho do PBB: Kháng sinh theo chỉ định.
• Ho gà: Điều trị kháng sinh + theo dõi sát.
• Ho do dị vật: Can thiệp nội soi.

Xịt họng thảo dược Dr Bee – hỗ trợ giảm ho, ngứa rát họng

Sản phẩm kết hợp nhiều thảo dược có tác dụng hỗ trợ làm dịu vùng họng nhạy cảm của trẻ, bao gồm:

Keo ong (Propolis)

• Kháng khuẩn – kháng viêm – kháng nấm.
• Làm dịu niêm mạc họng kích ứng.
• Hỗ trợ phục hồi tổn thương niêm mạc.
• Tăng cường miễn dịch đường hô hấp.

Chiết xuất xô thơm (Salvia officinalis)

• Giảm đau rát họng.
• Giảm viêm – kháng khuẩn.
• Hỗ trợ cải thiện viêm họng, viêm amidan.

Lá thường xuân (Ivy Leaf)

• Long đờm – loãng dịch nhầy.
• Giảm ho, hỗ trợ hô hấp thông thoáng.
• Hữu ích cho trẻ ho nhiều đờm.

Cỏ xạ hương (Thymus vulgaris)

• Kháng khuẩn mạnh nhờ thymol.
• Giúp làm sạch đường thở.
• Giảm ho – giảm nghẹt mũi – dễ thở hơn.

Sản phẩm phù hợp dùng hỗ trợ khi trẻ ho lâu ngày, ho do viêm họng, viêm đường hô hấp nhẹ, hoặc ho sau cảm lạnh.

Phòng ngừa ho kéo dài ở trẻ

• Tiêm chủng đầy đủ.
• Vệ sinh tay – che miệng khi ho.
• Tránh khói thuốc lá thụ động.
• Tăng cường vận động – dinh dưỡng đầy đủ.
• Giữ ấm mùa lạnh, tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột.
• Vệ sinh nhà cửa, máy lạnh định kỳ.

Trẻ ho lâu ngày không phải lúc nào cũng nguy hiểm, nhưng là dấu hiệu cảnh báo cha mẹ không nên xem nhẹ. Phát hiện sớm – điều trị đúng cách sẽ giúp trẻ tránh biến chứng và hồi phục tốt hơn. Trong thời gian chăm sóc tại nhà, cha mẹ có thể kết hợp các sản phẩm hỗ trợ từ thảo dược như Xịt họng Dr Bee để làm dịu họng, giảm ho và giúp trẻ thoải mái hơn.

Xem thêm:  Trẻ sơ sinh bị ho khan ba mẹ phải làm sao?